Sportvelden

Waar sport, innovatie en maatschappelijke

infrastructuur samenkomen

Maak ons je favoriet

Sportinfrastructuur.nl in conflict met eigen doel

sportinfrastructuur.nl

Waar de hele wereld afgelopen zomer struikelde over het idee van FIFA om het voetbal verder te vercommercialiseren door het omarmen van commerciële financierders, verscheen op hetzelfde moment en zonder enige toelichting commerciële informatie en een extra logo op Sportinfrastructuur.nl. Een commerciële uitgeverij blijkt tegenwoordig mediapartner te zijn en heeft daarbij grote vrijheden verworven. Dat die vrijheden haaks kunnen staan op de doelstellingen van de website lijkt te worden genegeerd.

Door: Guy Oldenkotte

Dit is een Oranje Boven artikel

Maak ons je favoriet

Het framework dat we nu kennen onder de naam ‘Kwaliteitszorgsysteem’ (KZS) kan worden beschouwd als ’s werelds beste voor het realiseren en behouden van kwalitatief goede en veilige sportvloeren en sportaccommodaties. De basisprincipes werden al in de jaren ’70 en ’80 van de vorige eeuw gelegd. Die uitgangspunten namen aan het begin van deze eeuw een ware vlucht toen testinstituut ISA Sport, samen met vertegenwoordigers van de gemeenten en marktpartijen, veel zaken formaliseerde. ISA Sport was destijds onderdeel van NOC*NSF, maar omdat de sportkoepel zich meer op haar kernfocus wilde richten, werd het testinstituut in 2011 verzelfstandigd. Het framework is in de jaren daarna door NOCNSF, samen met de Vereniging Sport en Gemeenten (VSG) en branchevereniging BSNC, verder vormgegeven. ISA Sport werd Kiwa ISA Sport. De ironie wil dat wie anno 2026 zijn oor te luisteren legt bij gemeenten en marktpartijen, hoort dat juist dit testinstituut het meest wordt verguisd vanwege z’n, in hun ogen, rigide houding rond procedures en de te volgen processen die tot zuivere metingen en meetresultaten moeten leiden.

Verdere professionalisering

Het Sportakkoord geeft NOC*NSF de opdracht om het kwaliteitszorgsysteem verder te professionaliseren en te verduurzamen. Vandaar dat het tegenwoordig meer communiceert, en dat over een breder scala aan onderwerpen. Lange tijd lag de focus in de informatievoorziening op kunstgrasvelden, maar tegenwoordig zijn daar kunststof buiten- en binnensportvloeren, padelkooien en sporthallen aan toegevoegd.

De website Sportinfrastructuur.nl is daarbij het belangrijkste communicatieplatform.

Tot een paar jaar geleden werkten NOC*NSF, VSG en BSNC samen op basis van gelijkwaardigheid. Tegenwoordig ligt de regie bij een Programmaraad die uitsluitend wordt gevormd door VSG en NOC*NSF. De BSNC mag, net als elke andere (commerciële) partij, een verzoek indienen als zij zaken ter discussie wil stellen of opnieuw wil laten beoordelen.

Informeel worden de commerciële belangen, maar óók de macht van (sommige) marktpartijen genoemd als reden waarom ‘de overheid’ (VSG) en ‘de sport’ (NOC*NSF) de regie naar zich toe willen trekken. Zeker wanneer het aankomt op zaken zoals de sportveiligheid, maar bovenal verduurzaming. Met name dit laatste botst nagenoeg altijd met de hang naar meer winst die zo kenmerkend is voor commerciële ondernemingen.

Dat maakte de toevoeging van het logo van de commerciële uitgeverij Golazo als samenwerkende partner aan Sportinfrastructuur.nl in augustus des te opmerkelijker. Ook werd er een Dossier Kunstgras gepubliceerd met daarin een aantal artikelen, zonder dat duidelijk werd wie redactioneel hiervoor verantwoordelijk was. Het document had de duidelijk herkenbare huisstijl van de website. Het meest opmerkelijke van alles: de aanwezigheid van verschillende advertenties en advertorials van diverse marktpartijen die, op zijn zachtst gezegd, schuren met de doelstellingen van de website en het KZS.

Ongewenste ontwikkeling

Het document bevat namelijk ook advertenties van marktpartijen die op dat moment, en nog altijd, door de Europese autoriteiten worden onderzocht op verdenking van kartelvorming. Op basis van de Wet Bibob zou met name de VSG zich niet met deze partijen moeten willen associëren. Zeker niet omdat dat Europese onderzoek gaat over mogelijk ongewenste afspraken over het recyclen van kunstgras, iets waarvan nota bene een van de verdachte partijen in het document het morele eigenaarschap claimt.

Daarnaast werd in het document een sterke lans gebroken voor non-fill kunstgras. Dit type kunstgras stond op dat moment, en nog altijd, als ‘test’ op de Sportproductenlijst, maar zorgt tevens al tijden voor veel controverse. Producten met de status ‘test’ mogen slechts zeer beperkt worden toegepast of geïnstalleerd, en alleen volgens nauwkeurige regels. Ook bevatte het document een advertentie voor een schoonmaakmiddel waarvan het juridisch kader nog altijd niet helder is.

De doelstelling van het Kwaliteitszorgsysteem is dat het “de eerlijke competitie, een veilige accommodatie (voor de gebruikers), eerlijke concurrentie (voor de markt) en bekende kwaliteit (voor de opdrachtgever) wil bereiken”.  Het publiceren van een publicatie met dergelijke content lijkt die doelstellingen dus te ondermijnen. Vandaar dat Sportvelden.Magazine om opheldering vroeg bij NOC*NSF, de juridisch eigenaar van de website. “Golazo is mediapartner van het platform Sportinfrastructuur.nl,” zo laat een woordvoerder weten. “Golazo is een onafhankelijke organisatie die zelfstandig verantwoordelijk is voor haar redactionele en commerciële keuzes.” Als onafhankelijke uitgever is Golazo daarbij “zelf verantwoordelijk voor de redactionele invulling en inhoudelijke samenstelling van haar publicaties.” Over commerciële uitingen zegt de woordvoerder: “NOC*NSF heeft geen betrokkenheid bij of invloed op het advertentiebeleid, de selectie van adverteerders of de commerciële afwegingen die door Golazo worden gemaakt.” De woordvoerder omschrijft het dossier, dat zonder colofon maar wel in de huisstijl van de website verscheen, als ‘branded content’.

Tekst gaat hieronder verder

Lees ook:

Gewenste onduidelijkheid?

Behalve het logo wordt op Sportinfrastructuur.nl met geen woord gerept over de betrokkenheid, activiteiten, verantwoordelijkheden of afspraken met de uitgeverij, laat staan over de verdeling van de inkomsten die daaruit voortvloeien. Ook niet in de kleine lettertjes die websites verplicht zijn te hebben en die zo snel mogelijk geactualiseerd moeten worden bij eventuele aanpassingen of wijzigingen van structurele aard. Sportinfrastructuur.nl is in sommige opzichten verplicht te gebruiken en communiceerde lange tijd dat het een initiatief was van drie niet-commerciële partijen, waarvan ten minste één de overheid en ten minste één de maatschappij (‘sportminnend Nederland’) vertegenwoordigt. Transparantie is dan niet alleen wenselijk, maar ook een plicht die bij die status hoort.

Op onze vraag wanneer die samenwerking tot stand is gekomen en hoe die in elkaar steekt, wees de woordvoerder ons op een nieuwsbericht uit 2023. Daarin wordt gemeld dat ARKO Sports Media een rol gaat vervullen naast de initiatiefnemers van het KZS, dat het daarbij een tijdschrift en een handboek inbrengt en dat het allerlei bijeenkomsten wil gaan organiseren waar informatie-uitwisseling moet plaatsvinden. Het realiseren van (losstaande) publicaties met commerciële content wordt daarbij niet genoemd.

Dat ARKO Sports Media en Golazo tegenwoordig een en dezelfde zijn, zult u zelf, en elders, moeten uitzoeken. Gelukkig leest u Sportvelden.Magazine.

Niet te benijden

Zo’n samenwerking met een externe communicatiepartij valt, in principe, best te begrijpen. Sportvelden.Magazine weet als geen ander hoeveel er voor eigenaren en beheerders van sportaccommodaties op het spel staat, maar óók hoe er wordt getracht steeds meer grip op die accommodaties te krijgen, zowel door de beleidsmakers als door commerciële partijen.

Daar komt bij dat het KZS en Sportinfrastructuur.nl geacht worden meer op eigen benen te staan. In dezelfde periode dat het dossier en het logo aan de website werden toegevoegd, communiceerde NOC*NSF dat het “de komende periode een reorganisatie (moet) doorvoeren vanwege bedrijfseconomische redenen”. Hoeveel arbeidsplaatsen daarbij kunnen komen te vervallen, was nog niet duidelijk. Een van de genoemde redenen was dat de inkomsten afnemen. Zo lijkt de jaarlijkse (wettelijk bepaalde) afdracht vanuit de Nederlandse Loterij te stagneren. “Daarnaast gaan ook de bijdrage vanuit het Rijk (ministerie van VWS) aan NOC*NSF en de aangesloten sportbonden flink omlaag.”

Extra inkomsten (uit advertenties, advertorials of studiereizen) zullen dus zeker welkom zijn. Maar zijn die het waard als men daarbij de eigen positie ondermijnt?

Selectief informeren

Behalve de discutabele betrokkenheid van een aantal marktpartijen bevreemdde ons juist het ontbreken van een hele groep andere bedrijven die anders géén kans voorbij laten gaan om zichzelf te laten horen. Blijkens de berichten die we ontvingen, is dat ook veel anderen niet ontgaan. We namen daarom de proef op de som en belden met verschillende van die bedrijven. De eerste drie bevestigden dat zij helemaal niet, of zeker niet actief, waren benaderd om in deze uitgave te adverteren. Alleen al het idee van selectiviteit is iets wat zowel het KZS als Sportinfrastructuur.nl zich helemaal niet kunnen veroorloven. Net zomin als het mislopen van aanvullende inkomsten door adverteerders aanvullende exposure op andere platforms onder eigen beheer te bieden. 

Autoriteit

VSG, NOC*NSF, maar ook Sportinfrastructuur.nl dienen de onafhankelijke autoriteit te zijn en te blijven voor alles wat kwalitatief goede en veilige sportvloeren en sportaccommodaties betreft. Zeker in een tijd van achterdocht en onzekerheid zoals die kenmerkend is geworden voor de kunstgrassector. Die positie bereikt en handhaaft men alleen door zich boven de marktpartijen te verheffen. Net zoals men voor ogen had toen ervoor gekozen werd de BSNC, als vertegenwoordiger van die marktpartijen, buiten de Programmaraad te houden.

In 2024 besteedden de Nederlandse gemeenten samen € 1,52 miljard aan hun sportaccommodaties. Het KZS zal die bestedingen ongetwijfeld, mede via Sportinfrastructuur.nl,  de komende jaren positief willen beïnvloeden en in lijn met de wensen die zijn vastgelegd in het Sportakkoord. Maar als het doel is een eerlijke competitie, een veilige accommodatie (voor de gebruikers), eerlijke concurrentie (voor de markt) en bekende kwaliteit (voor de opdrachtgever), dan moet men ook helder zijn in de communicatie over de betrokkenheid van een commerciële uitgeverij bij haar belangrijkste informatiebron en over de inkomsten die daaruit voortvloeien. 

Bovenal moet elke schijn van beïnvloeding door commerciële marktpartijen nadrukkelijk worden voorkomen, zowel binnen de eigen organisatie als richting de achterban.

Wat is de tegenprestatie?

De woordvoerder ging niet in op onze vraag welke afspraken er zijn gemaakt over de financiële inkomstenstroom die voortvloeit uit de publicaties of activiteiten van Golazo via Sportinfrastructuur.nl. Via ons netwerk pikten we al eind 2025 op dat de uitgeverij zo’n € 250.000 in haar mediapartnerschap zou hebben geïnvesteerd. Geconfronteerd met die informatie stelt de woordvoerder dat dit van vóór 2019 is. Dat is dan minstens vier jaar voordat de samenwerking officieel werd aangekondigd.

Tijdens ons onderzoek stuitten we op een voorstel van de uitgeverij voor een mogelijke samenwerking. Er wordt expliciet vermeld dat het een voorstel betreft “waarmee NOC*NSF haar exploitatierisico kan minimaliseren”. Er wordt gesproken over een community manager, een verdeelsleutel voor “inkomsten uit bijeenkomsten, partnerships en advertentiedeals” en voor inkomsten uit producten “die ontwikkelt moeten gaan worden”. De uitgeverij zou daarbij een jaarlijkse afdracht willen doen van naar schatting € 100.000 (excl. btw). Daarvan zou zij bereid zijn de helft te garanderen.

Wat de uitgeverij als tegenprestatie wil krijgen, wordt uit het voorstel niet duidelijk. Wel is het een feit dat abonnees op Sportinfrastructuur.nl, wat verplicht is als men een kunstgrasveld wil certificeren, automatisch een van de bladen van de uitgeverij ontvangen.

We hebben niet kunnen vaststellen of deze, of een soortgelijke overeenkomst nu ten grondslag ligt aan de huidige samenwerking. Wel zegt de woordvoerder dat “als onderdeel van de overeenkomst de uitgeverij de accountfees int voor NOC*NSF en deze vervolgens overmaakt.”

Zonder winstoogmerk

De woordvoerder van het KZS stelt dat het platform Sportinfrastructuur.nl de opdracht heeft “om een duurzaam en toekomstbestendig kennisplatform te zijn. Daarbij wordt ingezet op zowel het delen van kennis als het ontwikkelen van activiteiten die bijdragen aan de financiële zelfstandigheid van het platform zonder winstoogmerk. Om die reden kan de website zowel niet-commerciële als commerciële content bevatten, mits dit voor bezoekers duidelijk herkenbaar is.”

Ook zegt deze: “De aanwezigheid van commerciële content of advertenties betekent niet dat daarmee een bepaald standpunt wordt onderschreven; deze maken onderdeel uit van het bredere model waarmee het platform kennisdeling en activiteiten voor de sector mogelijk maakt.”

Ontvang het laatste nieuws in je inbox

How useful was this post?

Click on a star to rate it!

Average rating 0 / 5. Vote count: 0

No votes so far! Be the first to rate this post.

We are sorry that this post was not useful for you!

Let us improve this post!

Tell us how we can improve this post?

Gelabeld:

Laat een reactie achter